Deze website maakt gebruik van cookies

Deze website toont video’s van YouTube. Deze partij plaatst cookies (third party cookies). Als u deze cookies niet wilt, dan kunt u dat hier aangeven. U kunt dan geen video’s op deze website zien. Wij plaatsen zelf ook cookies om onze site te verbeteren. Deze gegevens worden niet aan derden verstrekt. Lees meer over het cookiebeleid

Deze website maakt gebruik van cookies om video's te tonen en het gebruikersgemak te verbeteren. Als u deze cookies niet wilt, dan kunt u dat hier aangeven. Lees meer over het cookiebeleid

Ga direct naar de inhoud, het hoofdmenu, het servicemenu of het zoekveld.

Toekomstdroom komt weer stap dichterbij: Virtuele Therapie bij hoofd-halskanker

08dec 2017

Terug naar het overzicht

De techniek is nog volop in ontwikkeling, maar de toekomstdroom om het geheel klinisch te krijgen is met Merijn Eskes, de tweede promovendus binnen het zogenoemde Virtual Therapy project, weer een stap dichterbij gekomen. Eskes verdedigt op 13 december aan de Universiteit Twente in Enschede, zijn proefschrift getiteld: 'Surface electromyography in personalised modelling of the head and neck'. Hierin beschrijft hij hoe door middel van elektromyografie van de gelaatspieren, voorspellingen van lipbewegingen kunnen worden gerealiseerd. 

Patiënten met een tumor in het hoofd-halsgebied kunnen allerlei functionele problemen krijgen na operatie en/of bestraling. Het Virtual Therapy project, is gericht op het ontwikkelen van een gepersonaliseerd model van het mond-keelgebied. Hiermee kunnen 'patiënt specifieke voorspellingen' worden gedaan van de gevolgen van chirurgie en/of bestraling, voordat de patiënt daadwerkelijk de operatie of bestraling ondergaat. Het project is een samenwerking tussen de Universiteit Twente (het MIRA instituut) en het Antoni van Leeuwenhoek.

Objectieve maatstaven

"Met andere woorden: door middel van virtuele chirurgie en radiotherapie op een computermodel van de patiënt, proberen we zo de individuele gevolgen van de behandeling voor kauwen, slikken en spraak voor de arts en patiënt inzichtelijk te maken", vertelt prof. dr. A.J.M. Balm, hoofd-halschirurg in het Antoni van Leeuwenhoek. "Dit maakt het onder andere mogelijk om met objectieve maatstaven een gefundeerd behandelingsadvies uit te brengen over de operabiliteit van hoofd-halstumoren." 

Innovatief

Volgens Balm kan het onderzoek dat Merijn Eskes heeft gedaan, als zeer innovatief worden gekenschetst. "Hierbij heeft hij zich gericht op de activaties van de spieren bij lippen. Doel is om zo'n model uiteindelijk voor bijvoorbeeld de tong te ontwikkelingen. Maar dat is een complexer orgaan dan de lippen, omdat er meerdere spiergroepen door elkaar heen lopen. Uiteindelijk kun je een virtueel model voor alle organen maken. Dat is het toekomstbeeld, waardoor patiënten voor de behandeling al weten wat het effect en/of de gevolgen zijn."

Maatwerk

Gepersonaliseerde computermodellen kunnen de keuze voor de verschillende behandelingen bij hoofd-halskanker objectief vaststellen. "Eén van de belangrijke pijlers om deze modellen te personaliseren is het toevoegen van de patiënt-specifieke aansturing van de spieren om tot een functionele beweging te komen", zegt technisch geneeskundige Merijn Eskes. "Dit is het thema van mijn promotieonderzoek. Wanneer er verwacht wordt dat operatief verwijderen van tumoren in het hoofd-halsgebied te grote functionele gevolgen zal hebben, kan besloten worden om uit te wijken naar alternatieve meer orgaansparende behandelingen. Deze beslissing is echter uiterst subjectief en hangt af van de persoonlijke ervaring van het behandelteam. Binnen dit project zijn we bezig deze keuze objectief en gemakkelijk te maken. Zo ontwikkelen we patiënt-specifieke digitale dubbelgangers, waarop we verschillende virtuele behandelingen willen uitvoeren om de patiënt-specifieke gevolgen hiervan in kaart te kunnen brengen." 

Patiëntvriendelijk

Eén van de belangrijkere onderdelen om deze modellen te personaliseren zijn de activatie-patronen van spieren. De belangrijke functies in het hoofd-halsgebied hebben allen te maken met bewegingen en krachten, waarvan samentrekkende spieren de bron zijn. Eskes: "Oppervlakte-elektromyografie is een patiëntvriendelijke techniek waarmee de activiteit van verschillende gezichtsspieren gemeten kan worden. De gemeten spieractiviteit kan dan gebruikt worden in zogenoemde biomechanische modellen, waarmee natuurgetrouwe bewegingssimulaties van bijvoorbeeld gezichtsuitdrukkingen gemaakt kunnen worden. Met behulp van voorwaarts en achterwaarts modelleren kunnen de gevolgen, wat betreft spieren en aansturing alsook mogelijke compensatoire activatie-strategieën, in beeld worden gebracht." 

Proefschrift

Merijn Eskes heeft zich de afgelopen jaren gespecialiseerd in deze techniek en de toepassing van gemeten spiersignalen binnen biomechanische modellen van het gezicht. Op 13 december verdedigt hij zijn proefschrift om 10:45 uur aan de Universiteit Twente. Voorafgaand aan de verdediging zal hij om 10.30 uur een korte inleiding geven op de inhoud van zijn proefschrift. Locatie: Prof. dr. G. Berkhoff-zaal, gebouw Waaier, Universiteit Twente, Enschede. Zijn promotoren zijn prof. dr. ir. C.H. Slump (Universiteit Twente) en prof. dr. A.J.M. Balm (Antoni van Leeuwenhoek), dr. ir. F. van der Heijden (University of Twente) is zijn copromotor.

Bekijk de cover van het proefschrift

Deel dit onderwerp
 
 
contact
020 512 9111
We helpen u graag verder