Een oproep voor meer optimale en betaalbare inzet van medicijnen

10 jun. 2026 09:00

Vandaag verscheen een artikel, gemaakt door Follow The Money, waarin Gabe Sonke (internist-oncoloog bij het Antoni van Leeuwenhoek) pleit voor een optimalere en meer betaalbare inzet van medicijnen voor kankerpatiënten. 

De behandeling van kanker is de afgelopen jaren verbeterd. Nieuwe medicijnen spelen daarin een belangrijke rol. Toch is niet altijd duidelijk hoe deze medicijnen het beste kunnen worden ingezet.

Bedrijven die medicijnen maken moeten een significant effect op de tumor aantonen om hun geneesmiddel op de markt te mogen brengen. Het is logisch dat ze daarbij geen risico’s willen lopen, en dat maakt dat patiënten in hun onderzoeken de dosering krijgen die ze nog maar nét verdragen.

Maar daardoor onderzoeken ze niet hoe die nieuwe medicijnen het best tot hun recht komen bij patiënten. En omdat die vraag onbeantwoord blijft, voeren artsen de behandelingen uit zoals firma’s ze bedacht hebben. En dat wil Sonke veranderen. Onderwerp nieuwe kankermedicijnen zodra ze op de markt komen meteen aan een ‘doelmatigheidsonderzoek’: waarin wel uitgezocht wordt hoe je ze het beste inzet in de praktijk.

Onderzoek naar de doelmatige inzet van medicijnen kan veel opleveren. Het helpt om behandelingen beter af te stemmen op patiënten, onnodige bijwerkingen te voorkomen en zorgkosten te verlagen. En hoewel dit soort onderzoek heel veel geld bespaart komt het in de praktijk moeilijk van de grond. 

Vandaag debatteert de Tweede Kamer over het Toekomstbestendig Stelsel Geneesmiddelen. Onze oproep is duidelijk en uitvoerbaar: Maak doelmatigheidsonderzoek een vast onderdeel van toelating van medicijnen in het basispakket. Doe dit door een voorwaardelijke vergoeding te koppelen aan onderzoeksparticipatie. Organiseer hiervoor structurele financiering en veranker dit in het TSG. 

videostill Gabe Sonke Corona
“Alleen zo ontwikkelen we een lerend systeem waarin geneesmiddelen niet alleen worden toegelaten, maar ook worden geoptimaliseerd in het belang van patiënt, zorg en betaalbaarheid.”
Gabe Sonke Internist-oncoloog

Bij radiotherapie en chirurgie staat het doelmatiger inzetten van hun expertise al veel langer bovenaan de agenda, is te lezen in het Follow The Money artikel. “Zij hebben heel veel winst geboekt in het minder schadelijk en veel gerichter maken van hun behandelingen. Wij lopen wat dat betreft echt achter.”

Sonke Gabe Antoni Van Leeuwenhoek Linkedin

Een haalbare kaart

“We hebben Nederland de afgelopen jaren honderden miljoenen euro’s via doelmatige inzet van medicijnen bespaard, op een investering van 7 miljoen voor één studie: de SONIA-studie. Als we een heel klein beetje van die besparingen reserveren in een potje voor dit soort studies dan verdient zo’n fonds zichzelf terug en behandelen we patiënten stukken beter. Het is een no-brainer.”
onload