Carboplatin en Etoposide

Deze informatie is bedoeld als aanvulling op de informatie die uw arts en verpleegkundige u al gegeven hebben. In het eerste gedeelte wordt u het verloop van de kuur uitgelegd. In het tweede gedeelte vindt u informatie over mogelijke bijwerkingen en adviezen en in het derde gedeelte instanties/personen waar u met uw vragen terecht kunt.

1. Verloop van de kuur

Het medicament dat wordt toegediend is:

De volgende kuur start drie weken na dag 1.

Toediening:

• Deze kuur wordt op de Dagbehandeling gegeven.
• Voor elke kuur van start kan gaan wordt uw bloed (alleen op dag 1) gecontroleerd. Afhankelijk van deze uitslag wordt bepaald of de kuur gegeven kan worden of moet worden uitgesteld.
• Voor toediening van de Carboplatin en Etoposide wordt een infuus ingebracht.

2. Bijwerkingen

Allereerst moet worden benadrukt dat de genoemde bijwerkingen kunnen, maar niet hoeven voor te komen. Sommige mensen hebben veel last van bijwerkingen, anderen vrijwel niet. De mate waarin bijwerkingen optreden heeft niets te maken met het resultaat van de behandeling. De genoemde adviezen zijn slechts richtlijnen en geen pasklare oplossingen.

• Misselijkheid en braken;
• Smaakverandering;
• Invloed op de werking van het beenmerg;
• Vermoeidheid/ verminderde energie;
• Irritatie en/of ontsteking van het mondslijmvlies*;
• Invloed op de nieren;
• Haaruitval;
• Invloed op seksualiteit;
• Tintelingen en doof gevoel in vingertoppen en tenen*;
• Oorsuizen en/ of verminderd gehoor*;
• Allergische reactie na eerdere behandeling met Carboplatin*.

Opmerkingen en adviezen m.b.t. de bijwerkingen

Bijwerkingen met een * komen zelden voor

1. Misselijkheid en braken

• Door irritatie van het maagslijmvlies ontstaat misselijkheid en braken.
• Vraag uw arts om medicijnen tegen misselijkheid en braken.
• Probeer zelf uit waar u wel en niet tegen kunt. Dit kan voor iedereen anders zijn.
• Gebruik regelmatig lichte kleine maaltijden. Een lege maag kan namelijk ook een misselijk gevoel geven.
• Eet op tijden dat u minder misselijk bent, zelfs ’s nachts als u wakker bent.
• Forceer uzelf niet tot eten, maar haal de “schade” tussen de kuren in.
• Bepaalde geuren kunnen misselijkheid verergeren.
• Zorg voor een frisse kamer en frisse lucht.
• Probeer in elk geval per dag 1,5 liter water te drinken.
• Vraag zo nodig advies van een diëtist.
• Er bestaat een informatiefolder over medicatie tegen misselijkheid en braken, vraag uw arts of verpleegkundige hierom.

2. Voedingsadviezen vanuit ervaringen van patiënten

• Laat de maag langzaam wennen aan vaster voedsel.
• Niet met een lege maag opstaan of naar bed gaan.
• Warme gerechten kunnen tegenstaan. Een alternatief is bijv. een koude maaltijdsalade. Deze smaakt vaak beter en is even "gezond".
• Gebruik koude koolzuurhoudende dranken, met name Cola of Ginger-ale.
• Drink koffie en thee liever met melk.

3. Smaakverandering

• Smaakverandering kan leiden tot verminderde eetlust.
• Hier is weinig tegen te doen. Probeer veel verschillende producten uit.
• Als u weinig proeft, is het extra belangrijk dat het eten er aantrekkelijk uitziet.

4. Invloed op de werking van het beenmerg

• Verminderd aantal witte bloedlichaampjes (leukocyten) geeft verhoogde kans op infecties.
• Verminderd aantal bloedplaatjes (thrombocyten) geeft verhoogde kans op blauwe plekken, een bloedneus en bloedend tandvlees.
• Verminderd aantal rode bloedlichaampjes (erytrocyten) geeft kans op bloedarmoede.
• Deze remming van aanmaak van bloedlichaampjes door het beenmerg is tijdelijk van aard.
• Bij het spontaan ontstaan van blauwe plekken of het regelmatig voorkomen van een moeilijk te stelpen bloedneus, bij koorts > 38,5 o C of snel duizelig worden (sterretjes zien) waarschuwt u uw arts of dienstdoende arts in het Antoni van Leeuwenhoek.
• In het algemeen heeft het gebruik van extra vitaminen en/of ijzertabletten geen invloed op het herstel van het beenmerg.

5. Vermoeidheid/verminderde energie

• U kunt merken dat u tijdens deze behandeling minder energie heeft, sneller vermoeid raakt en emotioneel kunt zijn.
• Houd hier rekening mee in uw dagelijks leven; neem voldoende tijd om te rusten.

6. Irritatie en/of ontsteking van het mondslijmvlies*

• U kunt hierdoor een erge droge mond hebben of juist een overmatige speekselproductie.
• U kunt hierdoor last hebben van taai slijm in uw mond.
• U kunt hierdoor last krijgen van wondjes in uw mond.
• Goede mondhygiëne is belangrijk bij het voorkomen en behandelen van irritatie en/of ontsteking van het mondslijmvlies.
• Poets regelmatig uw gebit met een zachte tandenborstel.
• Spoel uw mond 4 tot 6 maal per dag met zout water (1 theelepel op 250 cc-water).
• Vet regelmatig uw lippen in, dan ontstaan er minder snel kloofjes.
• Gebruik bij een droge mond een zuurtje of kauwgom.
• Meld bij een bezoek aan de tandarts dat u met cytostatica wordt behandeld.
• Overleg bij koortsuitslag op uw lip met uw huisarts. Voorkom uitbreiding.
• Bij een pijnlijke mond met wit beslag waarschuwt u uw huisarts.
• Een waterijsje is prettig bij een droge of pijnlijke mond.
• Er bestaat een informatiefolder over mondverzorging, vraag uw arts of verpleegkundige hierom.

7. Invloed op de nieren

• Zie ook specifieke informatie.
• Het is belangrijk thuis voldoende te drinken.
• Drink daarom 1,5 tot 2 liter per dag. Hieronder wordt ook verstaan yoghurt, vla, ijs, soep, etc.
• Eén of twee glazen bier of wijn kan geen kwaad.

8. Haaruitval

• Haaruitval begint na ± drie - zes weken. Dit kan gepaard gaan met een gevoelige hoofdhuid. Hoofhuidkoeling behoort tot de mogelijkheden bij deze kuur. Bespreek dit met uw arts. Het resultaat van hoofdhuidkoeling bij deze kuur is gemiddeld en het is dus niet zeker of het haaruitval voorkomt.
• Behalve het hoofdhaar kan overige lichaamsbeharing ook uitvallen.
• U kunt overwegen een pruik aan te schaffen. Bij de verpleegkundige kunt u dan een machtiging voor vergoeding krijgen en een adressenlijst van kappers die pruiken verzorgen.
• Het is aan te raden voordat de haaruitval begint naar desbetreffende kapper te gaan zodat hij/zij uw eigen model ziet.
• In het boek “Look Good...Feel Better” staan adviezen over uiterlijke verzorging mbt bijvoorbeeld sjaals, pruiken en make-up.

9. Invloed op de seksualiteit

• Ook tijdens een cytostaticakuur blijft geslachtsgemeenschap mogelijk. Als gevolg van de bijwerkingen kunt u echter minder of geen zin hebben in vrijen of geslachtsgemeenschap.
• Door de irritatie van het slijmvlies van de vagina kan geslachtsgemeenschap een branderig gevoel geven of pijnlijk zijn.
• Het gebruik van een glijmiddel kan een oplossing zijn.
• Tijdens een behandeling met chemotherapie is een goede vorm van anticonceptie noodzakelijk.

10. Tintelingen en doof gevoel in vingertoppen en tenen*

Melden bij een volgend ziekenhuisbezoek.

11. Oorsuizen en/of verminderd gehoor*

• Het verminderen van het gehoor begint bij de hoge tonen.
• Melden bij een volgend ziekenhuisbezoek.

12. Allergische reactie na eerdere behandeling met carboplatin *

• Treedt op tijdens toediening of direct aansluitend op de kuur.
• Klachten kunnen zijn: jeuk, huiduitslag, kortademigheid, lage bloeddruk, warmtegevoel, koorts.
• Met de arts wordt besproken op welke wijze de behandeling voortgezet wordt.

Wanneer waarschuwen

In principe neemt u contact op met uw specialist of dienstdoende arts:

• Bij aanhoudende misselijkheid en/of braken ondanks het gebruik van medicijnen hiertegen;
• Bij het spontaan ontstaan van blauwe plekken;
• Bij het regelmatig voorkomen van een moeilijk te stelpen bloedneus;
• Kortademigheid, droge kriebelhoest;
• Bij koorts hoger dan 38.5 graden Celsius;
• Bij huidafwijkingen.

3. Waar kunt u met vragen terecht

Hebt u naar aanleiding van deze informatie nog vragen, blijf daar dan niet mee lopen. U kunt hiermee terecht bij:

• Uw behandelend arts;
• De verpleegkundige op de afdeling;
• De verpleegkundige op de dagverpleging;
• Het telefonisch spreekuur, informatie over bereikbaarheid van de spreekuren vindt u op www.avl.nl/spreekuren.

Bij het Centrum voor Kwaliteit van Leven (CKvL) kunnen u of de mensen uit uw omgeving terecht met vragen over:

• De situatie waarin u zich bevindt;
• Uw ziekte en/of behandeling;
• Hoe het thuis nu moet;
• De mogelijkheid van inschakeling van een gezinshulp of een wijkverpleegkundige;
• Of als u gewoon eens wilt praten.

Aanvullende informatie

De KWF-folders over chemotherapie en radiotherapie zijn verkrijgbaar op de verpleegafdeling en in het Centrum Patiënten informatie. Het boekje ’107 vragen over cytostatica’ is verkrijgbaar in het Centrum Patiënteninformatie.