Dabrafenib (Tafinlar®) en trametinib (Mekinist®)

Deze informatie is bedoeld als aanvulling op de informatie die uw arts en verpleegkundig specialist u al hebben gegeven.

1. Het verloop van de behandeling

2. Gebruiksadviezen en –waarschuwingen

3. Bijwerkingen en adviezen

4. Veel gestelde vragen

5. Waar kunt u met vragen terecht?

6. Meer informatie

Het verloop van de behandeling

Het medicament dat u krijgt is:

De standaarddosis van dabrafenib is tweemaal per dag 2 capsules van 75 mg en van trametinib eenmaal per dag 1 tablet van 2 mg. Uw behandelend arts kan dit wijzigen als u bijwerkingen krijgt. Uw arts kan u hierover meer informatie geven.

Uw innameschema:

Uw innameschema:

Bezoeken in het kader van de behandeling

Tijdens de behandeling komt u regelmatig, voor het controleren van bloed en bijwerkingen, op de poli van uw verpleegkundig- of medisch specialist. De frequentie van deze bezoeken varieert van 4-6 weken. Dit is afhankelijk hoe lang u de medicijnen gebruikt.

Indien u deze medicatie krijgt als een nabehandeling bij een operatie van een melanoom, wordt iedere 4 maanden gekeken of de ziekte weg blijft en duurt de behandeling totaal een jaar. Daarna blijft u nog enige tijd terugkomen voor een controle bij de chirurg.

Indien u deze medicatie krijgt als behandeling van een uitgezaaid melanoom, wordt iedere 2-3 maanden een CT-scan gemaakt om te kijken naar het effect van de behandeling. U gaat door met deze behandeling zolang deze werkzaam is, goed wordt verdragen of dat u met een andere behandeling gaat starten.

Tips:

• De huidige dosering kan veranderen, kijk daarom altijd goed op het etiket.
• Neem de tabletten altijd rond hetzelfde tijdstip in (bij dabrafenib tussenpozen van ongeveer 12 uur).
• Zet een wekker (in uw telefoon) om u dagelijks aan het tijdstip van inname te herinneren. Indien u het prettiger vindt om met een app te werken, er zijn enkele apps hiervoor ontwikkeld.
• Plaats de geneesmiddelen op een plek in huis zodat u ze niet vergeet in te nemen. Voorbeelden hiervan zijn: uw nachtkastje of eettafel.

Gebruiksadviezen en -waarschuwingen

• Slik de capsules en tablet(ten) héél door, met een half glas water.
• U mag de capsules/tablet(ten) niet stuk breken, fijnmaken of kauwen, om contact met de inhoud te vermijden.
• Dabrafenib en trametinib moet u 1 uur voor of 2 uur na het eten innemen, omdat het geneesmiddel dan beter in het lichaam wordt opgenomen.
• Indien u de medicatie in de ochtend op een nuchtere maag inneemt, kunt u na een uur weer eten.
• Indien u de medicatie ná het ontbijt inneemt moet u 2 uur wachten, dan de medicatie innemen en nog een uur wachten met weer iets te nuttigen.
• Hetzelfde geldt voor de tweede inname later op de dag of in de avond met betrekking tot de avondmaaltijd.
• Heldere dranken en koffie mogen wel in die periode.
• U mag geen grapefruit eten of grapefruitsap drinken tijdens de behandeling met dabrafenib en trametinib.
  
  
• Eet geen bittere sinaasappels (marmelade) of pommelo’s, deze producten kunnen ervoor zorgen dat er meer dabrafenib in het bloed aanwezig is waardoor het risico op bijwerkingen verhoogd wordt.

Bijwerkingen en adviezen

Hier staan alleen de meest voorkomende bijwerkingen. Deze kunnen, maar hoeven niet bij u voor te komen.

• Koorts;
• Huiduitslag;
• Diarree;
• Misselijkheid;
• Vermoeidheid;
• Overige huidproblemen.

Koorts en/of rillingen

Koorts en/of rillingen zijn een bekende bijwerking bij het gebruik van dabrafenib/ trametinib.

Meet de temperatuur als u zich koortsachtig of niet lekker voelt. Neem bij een temperatuur tussen 38,5° en 40° Celsius contact op met het ziekenhuis om te overleggen of het nodig is om naar het ziekenhuis te komen voor beoordeling.

Indien het niet nodig is om naar het ziekenhuis te komen voor beoordeling kunt u de volgende adviezen opvolgen:

• Gebruik 4 x per dag 1000 mg paracetamol; verminder dit zo mogelijk naar 3 x per dag 1000 mg indien de koorts minder is geworden.
• Neem geen dabrafenib capsules en trametinib tabletten meer in totdat de koorts en eventuele andere klachten zoals rillingen 24 uur weg zijn.
• Uw zorgverlener spreekt met u af wanneer u weer mag starten met de medicatie.

Tijdens koorts

• Neem een lauw bad of spons u met lauw water af om te proberen de temperatuur naar omlaag te brengen.
• Draag luchtige kleding en gebruik een lichte deken of laken.
• Drink veel vocht, tenminste 2 liter per dag.
• Let op uw urineproductie, dat deze genoeg is en niet te donker van kleur is.
• Neem direct contact op met uw arts of ziekenhuis als u last heeft van één van onderstaande klachten:
• Een temperatuur van 40,0° Celsius of hoger;
• Koude rillingen, duizeligheid of zich erg zwak voelen;
• Moeite om wakker te blijven;
• Hevige maagpijn, meerdere keren overgeven of ernstige diarree;
• Erge keelpijn;
• Een stijve nek;
• Kortademig, hoesten of pijn op de borst;
• Koorts die niet na 24 uur reageert op paracetamol;
• Koorts die terugkomt.

Huiduitslag

• Klachten bij huiduitslag zijn:
• Roodheid van de huid;
• Jeuk (zie onder dat kopje voor meer details);
• Pijn of gevoeligheid van de huid;
• Sterke eeltvorming;
• Schilfering;
• Blaren;
• Verzachtende en beschermende crèmes en zalven bevatten geen werkzame bestanddelen, houden de huid wel soepel en voorkomen verdere uitdroging van de huid. Klachten als jeuk, schilfering, kloven en branderige plekken verminderen door deze middelen en ze zijn zonder recept verkrijgbaar.

Overige problemen van de huid

Droge huid

Door de behandeling kan de huid droog en/of schilferig worden.

U kunt de volgende klachten krijgen:

• Overgevoeligheid voor zonlicht;
• Roodheid;
• Jeuk.
• Gebruik bij voorkeur geen zeep tijdens het douchen of baden en gebruik bij voorkeur lauwwarm water. Een beetje amandelolie in het badwater kan al genoeg zijn om uw huid soepel te houden.
• Vermijd producten op alcoholbasis.
• Gebruik ongeparfumeerde bodylotion of crèmes op waterbasis (hydraterend).
• Probeer felle zon te vermijden; gebruik altijd een zonnebrandcrème met een hoge beschermingsfactor.
• Gebruik tegen de jeuk een koelzalf of mentholpoeder.

Jeukende huid

• Klachten door de jeuk kunnen zijn:
• Roodheid;
• Uitslag van de huid;
• Onrustig gevoel;
• Slecht slapen.
  • Probeer niet te krabben; knip uw nagels in elk geval heel kort en houd ze schoon; concentreer u op iets anders.
  • Jeuk wordt soms erger door warmte of door contact met kleding of beddengoed; probeer hier rekening mee te houden.
  • Verzachtende en beschermende crèmes en zalven bevatten geen werkzame bestanddelen, houden de huid wel soepel en voorkomen verdere uitdroging van de huid. Klachten als jeuk, schilfering, kloven en branderige plekken verminderen door deze middelen en ze zijn zonder recept verkrijgbaar.
  • Bijvoorbeeld bij een niet al te droge huid: lanettecrème en cetomacrogolcrème
  • Bijvoorbeeld bij een erg droge huid: vaseline lanettecrème en vaseline cetomacrogolcrème.

Diarree

Door de behandeling kunt u last krijgen van uw darmen. Iedereen heeft een ander ontlastingspatroon. Het is belangrijk dat uw stoelgang regelmatig is en niet te veel afwijkt van het normale patroon. Diarree is een waterige dunne ontlasting die meer dan 4 keer per dag voorkomt. De opname van vocht en voedingsstoffen in uw darmen is dan verstoord. Bij diarree worden voedingsstoffen in de darmen minder goed opgenomen.

• U kunt last hebben van de volgende klachten:
• Buikpijn/buikkrampen;
• Aandrang;
• Dunne ontlasting.
  • Als u last heeft van diarree is het belangrijk dat u veel drinkt om het vochtverlies aan te vullen en op peil te houden. Dit betekent dat u minimaal 2 liter per dag moet drinken
  • Het beste is om water, thee, bouillon (vooral zout) te drinken om de tekorten aan te vullen die de diarree veroorzaken.
  • Probeer prikkelende of scherpe voeding te vermijden. Eet geen grote maaltijden en geen vet, geen grove vezels en gasvormende producten, zoals ui, knoflook, kool, prei. Drink geen koolzuurhoudende drank (met prik), geen koffie en geen alcohol.

Een stoppend dieet heeft geen effect. Vraag zo nodig advies aan een diëtist.

• Neem bij de volgende klachten contact op met uw behandeld arts:
• Als u diarree heeft die langer dan 24 uur aanhoudt;
• Als er bloed bij de ontlasting zit;
• Als u diarree heeft in combinatie met braken.
• U last krijgt van diarree, die langer dan 48 uur aanhoudt of waterdun is, met een frequentie van meer dan 6 maal per dag;
• Niet of weinig kunt drinken of uw medicijnen niet in kunt nemen.

Misselijkheid

Door de behandeling kunt u last krijgen van misselijkheid en braken.

U kunt de volgende klachten krijgen:

• Weinig of geen eetlust;
• Misselijkheid;
• Kokhalzen en braken;
• Maagklachten, zoals een vol gevoel of pijn;
• Buikpijn of -krampen, opgezette buik, rommelingen in de buik;
• Dorst.

Probeer zelf uit welk eten en drinken u wel en niet verdraagt. Dit kan voor iedereen anders zijn.

Gebruik regelmatig lichte kleine maaltijden. Een lege maag kan namelijk ook een gevoel van misselijkheid geven. Bepaalde geuren kunnen misselijkheid verergeren.

• • Zorg voor een frisse kamer en frisse lucht.
  • Probeer in elk geval per dag 1,5 liter te drinken.
  • Vraag zo nodig advies van een diëtist.

Het is raadzaam om contact op te nemen met uw behandelend arts bij de volgende klachten:

• Ernstig en aanhoudend braken gedurende 24 uur of langer;
• Als u niet voldoende kunt drinken, minder dan 1½ liter per dag (dat zijn 12 kopjes of 7 bekers);
• Als u tekenen van uitdroging vertoont; dit merkt u aan een droge mond, droge huid, weinig of niet meer kunnen plassen en een donkere kleur urine.

Vermoeidheid

Door de behandeling kunt u last krijgen van vermoeidheid. Misschien heeft u voortdurend een gevoel van uitputting en lichamelijk en/of geestelijke inspanning kost meer moeite.

De meest voorkomende klachten zijn:

• Een (groot) gebrek aan energie, u denkt niets meer te kunnen;
• Prikkelbaarheid;
• Emotionele labiliteit, stemmingswisselingen;
• Gebrek aan belangstelling voor de omgeving;
• Slaperigheid en lusteloosheid.

De vermoeidheidsklachten kunnen na de behandeling nog lang aanhouden, soms enkele maanden, en is mede afhankelijk hoe lang u de medicatie heeft gebruikt. De vermoeidheid kan veroorzaakt worden door lichamelijke, psychische en emotionele omstandigheden.

• • Blijf lichamelijk actief, beweeg zoveel mogelijk, want als u minder doet, gaat uw conditie achteruit.
  • Uw energie is kostbaar, ga er zorgvuldig mee om.
  • Bepaal zelf waaraan u energie wilt besteden.
  • Wees duidelijk over wat u wel en niet kunt en wilt doen.
  • Vraag zo nodig hulp van familie of vrienden of schakel de thuiszorg in.
  • Zorg dat u goed slaapt, houd u aan vaste tijden om naar bed te gaan en op te staan.
  • Doe op tijd leuke en ontspannende dingen.

Papilloom/plaveiselcelcarcinoom/nieuw melanoom

Een papilloom is een goedaardig, meestal wratachtig, gezwel van de huid of het slijmvlies. Papillomen zijn zelden kwaadaardig, maar deze moeten wel verwijderd worden.

Erg zeldzaam kan een plaveiselcelcarcinoom of nieuw melanoom ontstaan tijdens de behandeling.

Een plaveiselcelcarcinoom is een kwaadaardige vorm van huidkanker. Deze vorm van huidkanker groeit langzaam en kan daarom vaak volledig verwijderd worden. Een plaveiselcelcarcinoom ontstaat meestal als een huidkleurig of lichtrood bultje, wordt vervolgens langzaam groter en kan pijn veroorzaken. Het is belangrijk dat een plaveiselcelcarcinoom zo snel mogelijk wordt verwijderd door een dermatoloog of chirurg.

Gedurende de behandeling met dabrafenib/ trametinib wordt uw huid regelmatig gecontroleerd door een dermatoloog of uw behandelend arts. Meld het direct aan uw arts als u het vermoeden heeft dat u een nieuwe huidafwijking hebt of een huidafwijking die veranderd is.

Gewrichtspijn, spierpijn, pijn in ledematen

Door de behandeling met dabrafenib/ trametinib kunt u last krijgen van pijn aan de gewrichten, spieren of ledematen. Pijnstillende medicatie kan hierbij vaak uitkomst bij bieden.

Gebruik ter bestrijding van pijn 500 mg tot 1000 mg paracetamol per keer (maximaal 4 keer per dag).

Als u ondanks het gebruik van pijnstilling toch pijnklachten blijft houden, neem dan contact op met het ziekenhuis.

Uitzonderlijk kan ten gevolge van de trametinib een verminderde pompfunctie van het hart optreden. Neem contact op met uw behandelend arts of verpleegkundig specialist indien uw last heeft van benauwdheid, hartkloppingen, pijn op de borst of gezwollen enkels of voeten.

Daarnaast kunnen ook klachten van de ogen optreden. Neem contact op met uw behandelend arts of verpleegkundig specialist indien uw last heeft van pijnlijke ogen, rode ogen, wazig of verminderd zicht.

Veel gestelde vragen

Wat moet ik doen als ik een capsule/tablet vergeten ben in te nemen?

• • Als u een dosis heeft gemist, mag u nooit een dubbele dosis innemen om de gemiste dosis in te halen. Neem contact op met de oncotheek voor meer informatie over het innemen van uw gemiste dosis.

Wat moet ik doen als ik na inname moet braken?

• • Neem geen nieuwe dosering in, maar ga verder met de volgende geplande dosis.
    Vertel het aan uw behandelend arts als u vaker moet braken na inname van het geneesmiddel. Uw arts kan dan namelijk medicatie tegen de misselijkheid voorschrijven.

Mag ik alcohol innemen bij deze tabletten?

• • Het nuttigen van kleine hoeveelheden alcohol heeft geen effect op de werking en veiligheid van het geneesmiddel. Daarentegen kan alcohol de bijwerkingen van het maagdarmkanaal versterken omdat alcohol uw maag en darmen kan irriteren. Het wordt daarom afgeraden om (overmatig) alcohol te nuttigen tijdens de behandeling.

Mag ik roken bij deze medicatie?

• • Het is onbekend of roken de behandeling met dabrafenib/ trametinib beïnvloedt. Uiteraard is het af te raden om te roken, maar dit wordt niet specifiek afgeraden tijdens het gebruik van dabrafenib/ trametinib.

Mag ik autorijden en/of machines bedienen wanneer ik dabrafenib/ trametinib gebruik?

• • Dit middel vermindert de rijvaardigheid niet. Wanneer uw zicht vermindert, kan het beter zijn om niet te rijden.

Hoe moet ik de capsules bewaren?

• • Dabrafenib: Bewaar de capsules in de originele verpakking, bij kamertemperatuur en zorg ervoor dat de capsules niet te veel in aanraking komen met warmte, licht en vochtigheid.
  • Trametinib: Bewaar de ongeopende verpakking in de originele verpakking. De geopende verpakking mag u bij kamertemperatuur bewaren (max. 30 dagen na opening houdbaar), zorg ervoor dat de tabletten niet te veel in aanraking komen met warmte, licht en vochtigheid.

Kan ik kinderen krijgen wanneer ik deze tabletten gebruik?

• • Voor vrouwen geldt: gebruik het middel niet als u zwanger bent of binnenkort wilt worden. Er is een grote kans dat het aangeboren afwijkingen bij het kind veroorzaakt. Gebruik daarom een goede anticonceptie.
    Dabrafenib/ trametinib kan de werkzaamheid van hormonale anticonceptie (de pil, de prikpil etc.) verminderen. Gebruik daarom ook een niet-hormonale anticonceptie (bijvoorbeeld een condoom). Ga met de anticonceptie door tot minstens 2-16 (16 weken in geval van trametinib gebruik) weken na stoppen van de medicatie. Overleg hierover met uw arts.
  • Voor mannen geldt: laat u informeren door uw arts als u een kinderwens heeft. Er is namelijk weinig bekend over zwangerschappen die zijn ontstaan terwijl de man dit middel gebruikt. Uw arts kan hier meer uitleg over geven.

Mag ik borstvoeding geven wanneer ik dit middel gebruik?

• • Geef geen borstvoeding als u deze middelen moet gebruiken. Het is niet bekend of deze middelen in de moedermelk terechtkomt en of het bijwerkingen bij het kind kan geven.

Mag ik zelfzorg of kruidenmiddelen gebruik?

• • Maagzuurremmers kunnen de blootstelling aan dabrafenib verlagen en daarmee het effect van dit middel verlagen. Het wordt daarom afgeraden om maagzuurremmers te gebruiken. Als u toch maagzuurremmers nodig hebt bespreek dit dan met uw arts. Producten die grapefruit(sap), bittere sinaasappels (marmelade) of pommelo’s bevatten, kunnen er voor zorgen dat er meer dabrafenib in het bloed aanwezig is. Dit verhoogt het risico op bijwerkingen. Neem daarom geen producten die deze ingrediënten bevatten gedurende 7 dagen voor het starten van de behandeling met dabrafenib en gedurende de tijd dat u dabrafenib inneemt.
    Het wordt afgeraden om Sint Janskruid of rode gistrijst te gebruiken, hierdoor kan de werkzaamheid van dabrafenib sterk afnemen.