Dexamethason bij hersentumoren

Belangrijke informatie bij het gebruik van dexamethason

U ontvangt deze informatie, omdat u vocht (oedeem) rond een hersentumor of uitzaaiing in de hersenen heeft en dexamethason gebruikt of gaat gebruiken. In deze informatie leest u wat dit voor middel is, hoe het werkt en wat de mogelijke bijwerkingen zijn.

Oedeem bij hersentumoren of uitzaaiingen in de hersenen

Patiënten met een hersentumor of -uitzaaiing kunnen last krijgen van vocht (oedeem) rondom de tumor of uitzaaiing, wat leidt tot een verhoogde druk in de hersenen. Dit vocht kan ontstaan door groei van de tumor of uitzaaiing, of na een operatie of bestraling. Door het vocht kunnen klachten als hoofdpijn, misselijkheid, kracht- of gevoelsverlies ontstaan.

Dexamethason bij oedeem rondom de hersentumor of uitzaaiing in de hersenen

Het medicijn dexamethason zorgt voor vochtafdrijving rond de tumor of uitzaaiing, waardoor de neurologische klachten kunnen afnemen. De werking van dexamethason begint binnen enkele uren na inname van de eerste tablet en bereikt zijn maximum na enkele dagen. De werking houdt langdurig aan. Na langdurig gebruik wordt dexamethason altijd geleidelijk afgebouwd in weken tot maanden. Bij toename van klachten of nieuwe klachten kan het nodig zijn om de dosering van de dexamethason tijdelijk te verhogen of opnieuw te starten met de dexamethason.

Bijwerkingen

Dexamethason kan echter bijwerkingen geven. Hieronder vindt u adviezen bij de belangrijkste bijwerkingen van dexamethason.

Ontregeling van de bloedsuikerspiegel

Het gebruik van dexamethason kan leiden tot een verhoogde bloedsuikerspiegel.

Daarom is het noodzakelijk om:

• Minimaal 1x per 2 weken de bloedsuiker te laten controleren zolang u dexamethason gebruikt. Dit kan zowel bij de huisarts als in het ziekenhuis middels een vingerprik.
• Bij klachten, zoals veel dorst en vaak plassen, contact op te nemen met uw (huis)arts.
• Indien u al medicijnen vanwege diabetes (suikerziekte) gebruikt, de bloedsuiker dagelijks te controleren. Als uw bloedsuiker te veel ontregeld raakt, adviseren wij u contact op te nemen met uw (huis)arts om de medicijnen voor diabetes aan te laten passen.

Stemmingsveranderingen

Dexamethason kan psychiatrische klachten veroorzaken. Meestal treedt dit op binnen enkele weken na de start of het verhogen van dexamethason. Door dexamethason kunnen mensen opgewekt, druk en ongeremd worden. Soms komt agressie voor. Ook somberheidsklachten kunnen optreden. Als bovenstaande klachten optreden dan wordt de dexamethason indien mogelijk verlaagd. Overleg bij dergelijke klachten met uw behandelend arts.

Slecht slapen

Neem ter voorkoming van slaapproblemen de dexamethason tabletten bij voorkeur ’s ochtends in, als u deze eenmaal per dag gebruikt. Indien u tweemaal per dag dexamethason gebruikt, neem dan niet later dan 16.00u de 2e dosis in. Heeft u veel last van deze bijwerking? Bespreek dan met uw (huis)arts de mogelijkheid een slaapmiddel te gebruiken.

Toename van eetlust en gewicht

Door dexamethason neemt uw eetlust toe. Probeer niet te veel toe te geven aan uw toegenomen eetlust. Probeer ook te blijven bewegen als uw conditie dit toelaat. Door de dexamethason kan daarnaast een veranderde verdeling van het vetweefsel optreden. Hierdoor kunnen de buik en het gezicht dikker worden (cushing gelaat) en kan vetweefsel zich ophopen bij de nek (bufallo hump). Afvallen heeft hier geen effect op. De veranderde vetverdeling van het lichaam herstelt zich binnen weken tot maanden als de dexamethason volledig afgebouwd is.

Maagklachten

Dexamethason kan maagklachten veroorzaken. Indien u al bekend bent met maagklachten of een verhoogd risico heeft op maagklachten, wordt een maagbeschermer voorgeschreven. Ook als u maagklachten krijgt tijdens het gebruik van dexamethason, zal uw behandelend arts een maagbeschermer voorschrijven.

Ontstekingen/infecties

Dexamethason remt het afweersysteem. Verschijnselen van een infectie, zoals koorts, worden onderdrukt. De kans op schimmelinfecties in de mond (wit 'beslag' in de mond) is groter. Als de slokdarm ook geïrriteerd is door een schimmelinfectie, kan er pijn bij het slikken optreden. Hiervoor wordt behandeling met een antischimmel medicijn gestart. Overleg met uw behandelend arts in geval van deze klachten. Bij langdurig (> 3 weken) hoge doseringen dexamethason wordt daarnaast een antibioticum (cotrimoxazol) voorgeschreven ter voorkoming van een longontsteking.

Botontkalking

Bij het langdurig gebruik van een hogere dosis dexamethason (>2,25 mg per dag) kan botontkalking optreden. Wij adviseren u om voldoende te bewegen om dit zoveel mogelijk te voorkomen. Bij langdurig dexamethason gebruik wordt er preventieve medicatie voorgeschreven ter voorkoming van botontkalking.

Spierzwakte in de bovenbenen

Bij langdurig gebruik van dexamethason kan de spierkracht in de bovenbenen afnemen. Hierdoor kan het traplopen of opstaan uit de stoel moeilijker gaan. Indien u dit merkt, zal uw behandelend arts proberen de dexamethason af te bouwen of te stoppen. Wandelen is een goede oefening om de spierkracht in uw benen zoveel mogelijk te behouden.

Overige klachten

Tot slot kan dexamethason andere klachten geven bij langdurig gebruik. U kunt bijvoorbeeld vocht vasthouden in de benen en de huid van de armen en benen kan dun worden. Hierbij kunnen onderhuidse bloedingen en een vertraagde wondgenezing ontstaan. Ook kunnen mensen klachten krijgen van wazig zien, trillende handen en gewrichtspijnen. Er kunnen erectiestoornissen ontstaan en de menstruatie kan uitblijven.

Afbouwen dexamethason

Gezien de mogelijke bijwerkingen van dexamethason zal uw behandelend arts altijd proberen de een zo laag mogelijke dosis dexamethason te geven gedurende een zo kort mogelijke tijd. Als uw neurologische symptomen dit toe laten, zal uw arts de dexamethason weer afbouwen.

Stop nooit zelf plotseling met dexamethason, maar bouw deze af in overleg met uw behandelend arts. Door plotseling te stoppen met dexamethason kunt u namelijk erg moe worden en zich ziek voelen.